Priorytety polskiej pomocy rozwojowej

Priorytetowe państwa, którym Polska pomaga w 2004 r.

Zgodnie ze Strategią Rządu RP z 2003 roku, w ciągu najbliższych lat Polska ma skoncentrować swoje wysiłki pomocowe na wybranej grupie krajów rozwijających się i w okresie transformacji, jak również przekazywać pomoc zagraniczną kanałem wielostronnym przede wszystkim za pośrednictwem instytucji systemu Narodów Zjednoczonych i Unii Europejskiej.

Afganistan - kraj, który przez dwadzieścia lat był dotknięty konfliktami zbrojnymi, o ogromnych potrzebach w zakresie podstawowej infrastruktury i wysokim współczynniku ubóstwa. Po utracie władzy przez Talibów nowe władze Afganistanu podjęły mozolny wysiłek na rzecz odbudowy struktur państwa i zapewnienia godnych warunków życia swoim obywatelom. Wysiłek ten jest wspierany przez społeczność międzynarodową, w tym przez Unię Europejską. Należy zaznaczyć, że już podczas wizyty w tym kraju w październiku 2002 r. Prezydent RP zadeklarował daleko idącą pomoc Polski w odbudowie instytucji medycznych i edukacyjnych tego kraju. Projekty finansowane w 2004 r. - odbudowa infrastruktury medycznej (ośrodki zdrowia) i edukacyjnej (szkoły), pomoc techniczna w zakresie tworzenia struktur państwa i instytucji państwowych, tworzenie struktur władzy samorządowej, reintegracja b. żołnierzy ze społeczeństwem, szkolenie sił policyjnych.

Angola - kraj o bardzo niskim poziomie życia i zasobach kadrowych, borykający się wciąż z gospodarczymi i społecznymi skutkami wieloletniej wojny domowej. Aktywniejszej działalności pomocowej Polski na terenie Angoli mogłaby sprzyjać obecność w Luandzie przedstawicieli polskich firm. Polska pomoc rozwojowa dla Angoli mogłaby być przekazana w następujących dziedzinach: 1) opieka medyczna - wsparcie dla szpitali i ośrodków dla uchodźców, 2) kształcenie kadr i pomoc techniczna w dziedzinie rozwoju rybołówstwa, przemysłu stoczniowego i żeglugi oraz nauk medycznych, 3) edukacja w zakresie rozwoju społeczeństwa obywatelskiego, umacniania demokracji i praw człowieka (np. utworzenie tzw. klinik porad prawnych), 4) rozwój wolnych mediów, 5) wsparcie dla działalności polskich misjonarzy w Angoli. Projekty finansowane w 2004 r. - opieka medyczna, kształcenie kadr i pomoc techniczna w dziedzinie rozwoju rybołówstwa, przemysłu stoczniowego i żeglugi oraz nauk medycznych, edukacja w zakresie rozwoju społeczeństwa obywatelskiego, rozwój wolnych mediów, wsparcie dla działalności polskich misjonarzy.

Gruzja - kraj, który po zmianie władzy przeprowadzonej drogą pokojową i objęciu urzędu prezydenta przez M. Szaakaszwili przejawia wyraźne zainteresowanie integracją z Unią Europejską i NATO. Jednocześnie bardzo niski poziom życia w Gruzji, konieczność przeprowadzenia szeregu reform, jak również strategiczne położenie tego kraju sprawiają, że w najbliższym okresie Gruzja może spodziewać się napływu środków pomocowych, m.in. z Unii Europejskiej i Stanów Zjednoczonych. Polska może udzielić pomocy Gruzji przede wszystkim w dokończeniu transformacji ustrojowej, w tym w stworzeniu stabilnych instytucji państwowych i struktur gospodarki rynkowej oraz w redukcji ubóstwa. Projekty finansowane w 2004 r. - wsparcie transformacji ustrojowej, w tym tworzenia stabilnych instytucji państwowych i struktur gospodarki rynkowej oraz redukcja ubóstwa.

Irak - kraj, który w chwili obecnej przykuwa uwagę społeczności międzynarodowej z uwagi na postępujący proces odbudowy po długoletnich rządach reżimu Saddama Husajna i wojnie, która zakończyła się jego obaleniem. Aktywny udział Polski w zapewnianiu bezpieczeństwa i stabilizacji sytuacji poprzez administrowanie jedną ze stref, obecność obywateli polskich w irackich władzach tymczasowych, dotychczasowe zaangażowanie polskich organizacji humanitarnych w pomoc dla ludności Iraku oraz perspektywy współpracy gospodarczej przy odbudowie kraju predestynują Polskę do udzielenia Irakowi także pomocy długofalowej w odbudowie struktur państwowych, infrastruktury i przeprowadzaniu koniecznych reform rynkowych. Projekty finansowane w 2004 r. - zaopatrzenie w wodę, wyposażenie szpitali i ośrodków zdrowia, pomoc techniczna dla irackiej kadry zarządzającej i przedsiębiorców w zakresie tworzenia struktur administracji państwowej i gospodarki rynkowej.

Mołdowa - kraj leżący w bliskim sąsiedztwie geograficznym Polski, aspirujący docelowo do członkostwa w Unii Europejskiej, o trudnej sytuacji gospodarczej i politycznej (problem Naddniestrza). Należy zaznaczyć, że podczas wizyty w tym kraju w październiku 2003 r. Prezydent RP Aleksander Kwaśniewski zobowiązał się w imieniu Polski do wspierania przemian ustrojowych i gospodarczych w tym kraju oraz działań na rzecz integracji Mołdowy z Unią Europejską. Ze wstępnych analiz wynika, iż polska pomoc rozwojowa dla Mołdowy w roku 2004 mogłaby zostać przekazana przede wszystkim w formie pomocy technicznej polegającej na wysyłaniu polskich ekspertów od integracji europejskiej i przemian gospodarczych lub organizowaniu dla przedstawicieli administracji i biznesu Mołdowy szkoleń i seminariów w Polsce nt. transformacji gospodarczej i społecznej RP i naszej integracji z Unią Europejską. Projekty finansowane w 2004 r. - wysyłanie polskich ekspertów od integracji europejskiej i przemian gospodarczych, organizowanie szkoleń dla przedstawicieli administracji i biznesu.

Wietnam - kraj wciąż o centralnej gospodarce planowej, niemniej przeprowadzający reformy polityczne i gospodarcze, dla którego cenne mogłyby być doświadczenia polskiej transformacji. Funkcjonuje tu silne, pro-polskie lobby ułatwiające potencjalną współpracę rozwojową i gospodarczą. Polska pomoc rozwojowa dla Wietnamu mogłaby polegać na organizacji szkolenia trenerów w zakresie wprowadzania gospodarki rynkowej i pomoc w przygotowaniu Wietnamu do członkostwa w WTO. Tematyka szkoleń mogłaby zawierać m.in. kwestie prywatyzacji przedsiębiorstw państwowych, reform systemu bankowego, funkcjonowania rynku papierów wartościowych. Pomoc mogłaby też być udzielona w zakresie ochrony zdrowia (w konsultacji z Ambasadą RP w Hanoi). Celowe jest też rozważenie się włączenia się Polski do realizacji programu pilotażowego UE dla Wietnamu, lub realizacja wymienionych wyżej działań pomocowych jako element trójstronnego projektu z jednym z krajów UE, Grupy Wyszehradzkiej lub Kanadą. Projekty finansowane w 2004 r. - włączenie się do programu pilotażowego UE dla Wietnamu, ew. udział w realizacji projektów trójstronnych z innymi donorami; organizacja programu szkolenia trenerów w zakresie wybranych problemów transformacji polityczno-gospodarczej.

Rozdział środków Ministerstwa Spraw Zagranicznych
na pomoc rozwojową i humanitarną w 2004 roku

Źródło: Ramowy plan działań pomocowych MSZ na rok 2004, 13 maja 2004